Bijlage(n) toevoegenBijlage toevoegen
kies uit bibliotheek
verwerk gedropte files...

Ombudsman Metropool Amsterdam

Inwoners hebben recht op handhaving - Noodsignaal overlast in de binnenstad

'Alsof een voetbalstadion leegloopt, maar dan permanent', of 'het lijkt wel project X, maar dan 24/7'. Het ontbreekt ons aan vocabulaire om te beschrijven wat je als inwoner van Amsterdam meemaakt, als je per ongeluk - in een ver verleden - bent gaan wonen in een uitgaansgebied.

Vrijdagnacht zijn we een hele nacht bij zo een inwoner gebleven. Zij vertelt wat ze deze week heeft meegemaakt. Twee geweldsincidenten was ze getuige van. In een van die gevallen moest ze bij de politie een proces verbaal op laten maken. De dader zit nog vast. Zij moest, om onduidelijke redenen, drie keer naar het bureau.

Geen oog doet ze dicht, het is niet te harden, geschreeuw, dreigende geluiden. Gekots in haar portiek, gepies tegen haar huis (haar brievenbus heeft ze dichtgeschroefd...). En af en toe klimmen ze over het hekje, om te poepen voor haar kelderdeur. Aan de gracht staan met grote regelmaat mannen te pissen, en als hen duidelijk wordt dat ze gezien worden, draaien ze zich al pissend naar jou toe, net zo trots als een peuter die voor het eerst zelfstandig zijn behoefte doet. De dealers hebben er hun vaste plaats, zij voorzien de meute van pillen, en godweetwat nog meer. Het zijn grote en sterke jongens waar je geen ruzie mee kan maken. En gedurende dit alles: permanent aanrijdende taxi's, die illegaal klanten oppikken, die met ronkende motor voor je deur staan, die toeteren omdat het om drie uur 's nachts file op jouw gracht is, en die je uitmaken voor kankerhoer, terwijl ze je toevoegen dat ze je weten te vinden.

En dit herhaalt zich elke dag, alleen de regen is een zegen...

En waar is de overheid? De uitvoerders doen hun best. Mevrouw zou het liefst gebak naar de agenten brengen. Ze heeft medelijden met hen, zij werken tegen de klippen op, net als de gemeentelijke handhavers. De uitvoering doet zijn best, maar de overheid laat het afweten. Er is te weinig capaciteit, de bevoegdheden ontbreken, technisch zijn ze slecht uitgerust, en het ontbreekt aan baanbrekende innovaties. En constant: "wij hebben daarvoor de capaciteit niet".

Wat ik hier als ombudsman van vind? Hartverscheurend voor de bewoners, een dreigende ramp voor de stad en onduldbaar fout van de overheid. Deze overlast is onduldbaar: een alarmerend afwezige overheid zet inwoners in de kou.

Extra handhavers zijn nodig, maar als je ze toevoegt aan het bestaande, zijn ze als paarlen voor de zwijnen. Het gaat niet om handhavers, maar om handhaven. Er moet veel meer gebeuren, fundamenteler, innovatiever, daadkrachtiger. Niet door te praten, te analyseren, noch middels een masterplan. Maar door gewoon te beginnen, met experimenten, met extra capaciteit, met innovaties, met nieuwe convenanten. Experimenteren, implementeren, evalueren en leren, allemaal tegelijkertijd. Liever vandaag, dan morgen.

Ik ben zeker vijftien idee├źn tegengekomen die alle helpen, maar voor nu ga ik ze niet noemen. Voor nu volstaat dat wat ik aantrof onduldbaar is, een overheid onwaardig, en dat dit niet een incident is, maar structureel. En dat escalatie dreigt. Burgers hebben recht op handhaving, dat is iets anders dan extra handhavers. Het vertrouwen in de overheid wordt grootschalig geschonden, en wat erger is: het is een jungle aan het worden, waar het recht van de sterkste geldt, waar de slechte ondernemers het winnen van de goede en waar het publieke domein gegijzeld wordt door een nieuwe vorm van normloosheid.